Miejski Rzecznik Konsumentów

Miejski Rzecznik Konsumentów

Energia elektryczna

Increase Normal Decrease

Poradnik dla konsumentów powstał we współpracy ze Stowarzyszeniem Konsumentów Polskich.

opublikowany: Czwartek, 11 Sierpnia 2016 - 11:26, admin

Szczegółowe informacje znajdziesz w zakładce Porady 2016

W kolejnych zakładkach znajdziesz przydatne wzory pism, obowiązujące przepisy i adresy instytucji.

  1. 1.
    odstąpienie od umowy zawartej na odległość lub poza lokalem dot. energii i gazu
    (plik: odstapienie_od_umowy_energia.docx, rozmiar pliku: 15.46 KB)
    Pobierz
  2. 2.
    wzór faktury za energię elektryczną z opisem
    (plik: wzor_faktury_za_energie_elektryczna_z_opisem.docx, rozmiar pliku: 24.28 KB)
    Pobierz
  3. 3.
    procedura zmiany sprzedawcy energii kolejna zmiana
    (plik: procedura_zmiany_sprzedawcy_energii_kolejna_zmiana.docx, rozmiar pliku: 17.83 KB)
    Pobierz
  4. 4.
    procedura zmiany sprzedawcy energii pierwsza zmiana
    (plik: procedura_zmiany_sprzedawcy_energii_pierwsza_zmiana.docx, rozmiar pliku: 18.2 KB)
    Pobierz
  1. 1.
    Przejdź
  2. 2.
    Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie szczegółowych zasad kształtowania i kalkulacji taryf oraz rozliczeń w obrocie energią elektryczną
    (adres: http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111891126+2011%2409%2427&min=1)
    Przejdź
  3. 3.
    Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 28 czerwca 2013 r. w sprawie szczegółowych zasad kształtowania i kalkulacji taryf oraz rozliczeń w obrocie paliwami gazowymi
    (adres: http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20130000820+2013%2407%2425&min=1)
    Przejdź
  4. 4.
    Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne
    (adres: http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348)
    Przejdź
  5. 5.
    Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu gazowego
    (adres: http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20101330891+2010%2408%2406&min=1)
    Przejdź
  6. 6.
    Przejdź
  7. 7.
    rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego
    (adres: http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20070930623)
    Przejdź
  8. 8.
    Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych.
    (adres: http://isip.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990740836)
    Przejdź
  9. 9.
    Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 11 sierpnia 2000 r. w sprawie przeprowadzania kontroli przez przedsiębiorstwa energetyczne.
    (adres: http://isip.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000750866)
    Przejdź
zamknij
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dane adresowe:
Warszawa, Plac Powstańców Warszawy 1
00-950 Warszawa
Dane kontaktowe:
phone.: 22 55 60 800
fax: uokik@uokik.gov.pl
zamknij
Wojewódzki Inspektorat Inspekcji Handlowej w Warszawie Dane adresowe:
Warszawa, ul. Sienkiewicza 3
II piętro pok. 215
00-015 Warszawa
Dane kontaktowe:
phone.: tel.: 228264220, 22-8261830
fax: 228262195
zamknij
Urząd Regulacji Energetyki Dane adresowe:
Warszawa, Al. Jerozolimskie 181
02-222 Warszawa
zamknij
Środkowo-Zachodni Oddział Terenowy Urzędu Regulacji Energetyki w Łodzi Dane adresowe:
Łódź, ul. Traugutta 25
90-113 Łódź
zamknij

W swoich relacjach z konsumentami przedsiębiorstwa energetyczne często posługują się niezrozumiałymi dla nas nazwami – poniżej znajdziesz wyjaśnienie najważniejszych pojęć:

Dystrybucja paliw i energii elektrycznej – jest to transport energii sieciami dystrybucyjnymi w celu dostarczenia jej właściwym odbiorcom.

Punkt pomiarowy – faktyczne miejsce zainstalowanego urządzenia pomiarowego, w którym dokonuje się pomiaru (odczytu).

Punkt odbioru – miejsce do którego na podstawie zwartej umowy przedsiębiorstwo energetyczne zobowiązane jest do dostarczania paliw i energii elektrycznej.

Grupa taryfowa – grupa odbiorców usług energetycznych wobec których stosuje się jeden zestaw cen lub stawek oraz zasady ich stosowania. Wyróżnia się kilka grup taryfowych (oznaczanych za pomocą cyfr i liter np. G11, W-1.1), a przynależność do konkretnej grupy zależy najczęściej od napięcia zasilania oraz wartości mocy umownej/rocznej ilości pobieranego paliwa gazowego i jego rodzaju. Ceny i opłaty dla poszczególnych grup mogą być zróżnicowane.

Nielegalny pobór energii – jest to pobieranie paliwa lub energii elektrycznej bez zawartej umowy, jak również pobieranie jej z całkowitym lub częściowym pominięciem układu pomiarowego, bądź poprzez ingerencję w ten układ w taki sposób, że ma ona wpływ na zafałszowanie dokonywanych pomiarów.

Odbiorca – osoba, która otrzymuje lub pobiera paliwo gazowe lub energię elektryczną na podstawie zawartej umowy.

Okres rozliczeniowy – okres czasu, jaki występuje pomiędzy odczytami wskazań układu pomiarowo-rozliczeniowego.

OSD (Operator Systemu Dystrybucyjnego), potocznie nazywany dystrybutorem – przedsiębiorstwo energetyczne, które zajmuje się dystrybucją energii elektrycznej lub gazu; odpowiada za ruch sieciowy w systemie dystrybucyjnym oraz bezpieczeństwo tego systemu, jego rozbudowę, konserwację i eksploatację.

Przyłącze – odcinek sieci służący do podłączenia instalacji znajdującej się u odbiorcy z siecią energetyczną.

Przyłączenie – następuje na podstawie uzyskanych warunków przyłączenia oraz podpisanej umowy przyłączeniowej, polega na umożliwieniu odbiorcy dostępu do sieci energetycznej.

Sprzedawca rezerwowy – przedsiębiorstwo energetyczne działające na podstawie zawartej
z dystrybutorem Generalnej Umowy Dystrybucji, sprzedające energię lub zapewniające dystrybucję na rzecz odbiorcy w przypadku zaprzestania dostarczania energii przez dotychczasowego sprzedawcę (np. na skutek jego upadłości).

Taryfa – zestawienie cen usług i towarów oferowanych przez przedsiębiorstwo energetyczne; taryfy co roku są aktualizowane, niemniej jednak dopiero po zatwierdzeniu ich przez Urząd Regulacji Energetyki mogą być stosowane wobec odbiorców.

Układ pomiarowo-rozliczeniowy – urządzenie pomiarowe służące do przeprowadzenia odczytów (pomiarów) stanu zużycia energii np. liczniki, gazomierze.

 

Rodzaje umów związanych z dostarczaniem paliw gazowych i energii elektrycznej.

Warunkiem dostarczania usług energetycznych, tj. dostaw gazu i energii elektrycznej, jest zawarcie pisemnej umowy. W ramach dostarczania energii działa wiele przedsiębiorstw energetycznych, które zajmować się mogą różnymi usługami.

Dystrybutor – przedsiębiorstwo energetyczne, które zajmuje się dystrybucją energii elektrycznej i paliw gazowych, zwane również OSD (Operator Systemu Dystrybucyjnego); odpowiada za ruch sieciowy w systemie dystrybucyjnym oraz bezpieczeństwo tego systemu, jego rozbudowę, konserwację i eksploatację.

Sprzedawca energii – przedsiębiorstwo energetyczne sprzedające energię elektryczną lub paliwa gazowe na rzecz odbiorcy.

Sprzedawca rezerwowy – przedsiębiorstwo energetyczne działające na podstawie zawartej
z dystrybutorem Generalnej Umowy Dystrybucji, sprzedające energię lub zapewniające dystrybucję na rzecz odbiorcy w przypadku zaprzestania dostarczania energii przez dotychczasowego sprzedawcę (np. na skutek upadłości).

Chcąc otrzymywać energię musisz pamiętać, że podpisywane przez ciebie umowy muszą obejmować dwie usługi: sprzedaż energii oraz usługę dystrybucji. Możesz to uczynić w ramach jednej umowy, bądź dwóch odrębnych.

Jako konsument masz przy tym prawo wyboru sprzedawcy energii i to ty decydujesz z kim zawierasz swoją umowę. Jeżeli chodzi jednak o usługę dystrybucji energii wybór ten jest najczęściej ograniczony, gdyż w praktyce na danym terenie świadczy ją tylko jeden przedsiębiorca.

 

Umowa o przyłączenie do sieci
Każdą dostawę energii poprzedza się zawarciem umowy z lokalnym dystrybutorem o przyłączenie punktu odbioru do sieci. Proces przyłączenia do sieci jest ściśle określony przepisami prawa.

Wiele nieruchomości posiada gotowe przyłącza, ale w przypadku nowo wybudowanych budynków konieczne może być złożenie do dystrybutora wniosku o wydanie warunków przyłączenia.

Po uzyskaniu warunków zawierana jest umowa o przyłączenie do sieci. W umowie określa się m.in. termin budowy przyłącza do wskazanego w umowie przyszłego punktu odbioru, zakres prac (robót) niezbędnych dla realizacji umowy, wysokość opłaty za przyłączenie, wymagania dotyczące parametrów oraz lokalizacji układu pomiarowo-rozliczeniowego, odpowiedzialność stron za niedotrzymanie warunków umowy.

Chociaż przedsiębiorca ma publicznoprawny obowiązek zawarcia takiej umowy, istnieją uzasadnione sytuacje, w których może on odmówić budowy przyłącza (np. brak tytułu prawnego do korzystania z nieruchomości).

Umowa o świadczenie usług dystrybucji lub przesyłania
Przedmiotem takiej umowy jest świadczenie usług przesyłu lub dystrybucji energii elektrycznej lub paliwa gazowego. Zawiera się ją z dystrybutorem (OSD) do którego należy sieć energetyczna do której jesteś przyłączony. W ramach umowy określa się m.in. oczekiwaną przez ciebie moc umowną i warunki wprowadzania jej zmian, ilość przesyłanej energii, jaką zamierzasz zużyć w podziale na okresy umowne, punkt odbioru, standardy jakościowe, warunki zapewnienia ciągłości i niezawodności dostarczania energii, stawki opłat, grupę taryfową, sposób prowadzenia rozliczeń, parametry techniczne przesyłanej energii, wysokość bonifikat, okres obowiązywania umowy oraz warunki jej rozwiązania.

Umowa z dystrybutorem zawiera również postanowienia dotyczące zapewnienia sprzedawcy rezerwowego na wypadek zaprzestania sprzedaży energii przez dotychczasowego sprzedawcę.

Umowa sprzedaży energii
Przedmiotem takiej umowy jest sprzedaż energii elektrycznej lub paliwa gazowego i ogranicza się ona, tylko i wyłącznie, do świadczenia tej usługi. Minimalna treść umowy powinna zawierać: punkt odbioru energii, ilość sprzedawanej energii jaką zamierzasz zużyć w podziale na okresy umowne oraz warunki wprowadzania jej zmian, cenę lub grupę taryfową, sposób prowadzenia rozliczeń, wysokość bonifikat, okres obowiązywania umowy oraz warunki jej rozwiązania.

Umowa kompleksowa
Dostarczanie energii może odbywać się na podstawie jednej umowy, która zawierać będzie postanowienia zarówno umowy sprzedaży, jak i umowy o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej lub paliwa gazowego. Taką umowę nazywamy kompleksową. Na jej podstawie sprzedawca zapewnia ci sprzedaż energii oraz realizację usług dystrybucyjnych do miejsca oznaczonego w umowie.

Umowa sprzedaży rezerwowej
Prawo energetyczne zapewnia odbiorcom ciągłość dostaw energii. Dlatego w przypadku sytuacji awaryjnej, kiedy nieoczekiwanie i nagle dotychczasowy sprzedawca przerwie świadczenie usług (likwidacja, nieudany proces zmiany sprzedawcy), dystrybutor ma obowiązek zapewnić ci zawarcie umowy ze sprzedawcą rezerwowym. Umowa ta obejmuje jedynie sprzedaż energii i powinna mieć charakter przejściowy (tj. trwać do chwili zawarcia nowej umowy sprzedaży energii lub kompleksowej). Ceny zamieszczone w taryfie dla umowy rezerwowej mogą być wyższe (do ok. 10%).

Ogólne Warunki Umowy czyli OWU
Ogólne Warunki Umowy (OWU) mogą być załącznikiem do każdego rodzaju umowy z przedsiębiorstwem energetycznym. OWU stanowią integralną część podpisywanej umowy i są dla obu stron wiążące tak samo, jak ta umowa. Określają one szczegółowo zasady świadczenia usług, jak również prawa i obowiązku stron, w szczególności te wynikające z przepisów prawa energetycznego.

 

Podstawa prawna:
art. 3, 4, 5, 5a i 7 ustawy Prawo energetyczne
rozdział 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki  z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu gazowego
rozdział 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego  

zamknij

Coraz częściej zasypywani jesteśmy różnymi ofertami przedsiębiorstw energetycznych. Otrzymujemy telefony z propozycjami zmiany dostawcy, nasze domy odwiedzają przedstawiciele handlowi obiecujący obniżenie cen energii elektrycznej lub gazu. Przyjmując ofertę złożoną w tak nietypowych warunkach zawierasz  tzw. umowę na odległość (np. przez telefon, Internet) lub umowę poza lokalem przedsiębiorstwa (np. w twoim mieszkaniu).

W takiej szczególnej sytuacji, musisz być bardzo czujny i nawet jeśli przedstawiciel firmy próbuje cię pospieszać, zanim cokolwiek podpiszesz, koniecznie zapoznaj się z przedstawioną ci ofertą.

Jeżeli podpisałeś już taką umowę, ale nie jesteś z niej zadowolony, masz prawo do rezygnacji, czyli do odstąpienia od umowy w terminie 14 dni od daty jej zawarcia.

Aby odstąpić od umowy zawartej na odległość lub poza lokalem wystarczy w tym terminie wysłać pisemne oświadczenie o odstąpieniu od umowy na adres przedsiębiorcy, z którym  zawarłeś umowę. Swoje oświadczenie wyślij najlepiej listem poleconym za potwierdzeniem odbioru.

W chwili zawierania umowy, przedsiębiorca ma obowiązek zostawić ci jej egzemplarz. Dokument ten musi zawierać pouczenie o prawie do odstąpienia od umowy oraz wzór oświadczenia. Jeżeli w dokumentach zabrakło takich informacji, termin do odstąpienia wydłuża się, nie dalej jednak niż do upływu 12 miesięcy od dnia zawarcia umowy.
W sytuacji, gdy w tym okresie przedsiębiorca przekaże ci jednak taką informację – twój termin na odstąpienie upływa po 14 dniach od momentu jej otrzymania.

Jeśli natomiast otrzymana umowa jest niekompletna, brakuje w niej np. Ogólnych Warunków Umowy – w każdej chwili masz prawo wezwać przedsiębiorcę do wydania ci brakujących dokumentów.

 

Podstawa prawna:
art. 27 i 29 ustawy o prawach konsumenta

 

zamknij

Rynek energetyczny zapewnia odbiorcom końcowym - konsumentom, prawo wyboru sprzedawcy energii. Od kilku lat w Polsce pojawiają się nowe firmy specjalizujące się w sprzedaży gazu czy też energii elektrycznej. Zjawisko to, poprzez wzrost konkurencji, może wpływać korzystnie na jakość usług, różnorodność ofert oraz atrakcyjne ceny. Zmiana sprzedawcy energii może okazać się zatem jednym ze sposobów na obniżenie rachunków za prąd lub gaz.

Porównując oferty sprzedawców energii, zwróć uwagę na wszystkie koszty, a więc nie tylko na cenę prądu czy gazu, ale także na inne opłaty np. handlowa, manipulacyjna.
Dla porównania ofert przedsiębiorstw energetycznych możesz skorzystać z pomocniczego narzędzia cenowego jakim jest kalkulator cenowy.

Przykładowy kalkulator cenowy znajdziesz klikając tutaj

Procedura zmiany sprzedawcy energii może wydawać się czasochłonna i skomplikowana. Wiele jednak zależy od sposobu działania, na jaki się zdecydujesz (samodzielnie bądź za pośrednictwem sprzedawcy), jak również od tego czy zmieniasz sprzedawcę usług po raz pierwszy, czy też po raz kolejny.

Gdy zmieniasz sprzedawcę po raz pierwszy:



Działając samodzielnie:

Jeżeli zdecydowałeś się na zmianę sprzedawcy i podpisałeś nową umowę, pierwszym krokiem, jaki musisz wykonać, jest wypowiedzenie umowy z dotychczasowym sprzedawcą:

  1. Jeżeli dotychczasowa umowa była umową kompleksową zawartą na czas nieokreślony to jej wypowiedzenie kończy nie tylko sprzedaż energii, ale również świadczenie usług dystrybucji.
    Wobec tego, jeżeli nowo podpisana przez ciebie umowa nie jest umową kompleksową, a jedynie umową sprzedaży energii, to oprócz umowy z nowym sprzedawcą energii, musisz zawrzeć też umowę z Operatorem Sieci Dystrybucyjnej. Taką umowę możesz zawrzeć na czas nieokreślony (nie będziesz musiał jej zmieniać albo wypowiadać podczas kolejnej zmiany sprzedawcy energii).
  2. Jeżeli dotychczasowa umowa nie była umową kompleksową, twoja umowa z dotychczasowym dystrybutorem nie ulega rozwiązaniu, ale musisz poinformować go na piśmie o zmianie sprzedawcy. Procedura zmiany sprzedawcy u Operatora Sieci Dystrybucyjnej nie powinna trwać dłużej niż miesiąc.

Pod koniec trwania dotychczasowej umowy dokonywany jest odczyt układu pomiarowego,
tj. licznika. Na podstawie jego wskazań dotychczasowy sprzedawca przekaże ci tzw. rozliczenie końcowe.
Może okazać się, że konieczne będzie dostosowanie układu pomiarowego do warunków nowej umowy. Pamiętaj, że koszty z tym związane ponosi właściciel układu pomiarowego, którym w przypadku gospodarstw domowych jest Operator Systemu Dystrybucyjnego.


Działając za pośrednictwem nowego sprzedawcy:

Zawierając umowę z nowym sprzedawcą energii, możesz udzielić mu pełnomocnictwa do przeprowadzenia w twoim imieniu procedury zmiany sprzedawcy. Procedura zmiany sprzedawcy, jaka ma miejsce u Operatora Sieci Dystrybucyjnej powinna trwać nie dłużej niż miesiąc.

Nowy sprzedawca wypowie również w twoim imieniu dotychczasową umowę. Pod koniec trwania dotychczasowej umowy dokonywany jest odczyt układu pomiarowego, tj. licznika. Na podstawie jego wskazań dotychczasowy sprzedawca przekaże ci tzw. rozliczenie końcowe.

Może okazać się, że konieczne będzie dostosowanie układu pomiarowego do warunków nowej umowy. Pamiętaj, że koszty z tym związane ponosi właściciel układu pomiarowego, którym w przypadku gospodarstw domowych jest Operator Systemu Dystrybucyjnego.

Schemat procedury pierwszej zmiany sprzedawcy energii znajdziesz tutaj.

Gdy zmieniasz sprzedawcę po raz kolejny:



Działając samodzielnie:

Jeśli chcesz ponownie zmienić sprzedawcę energii, sprawdź czy wypowiedzenie dotychczasowej umowy nie wiąże się z poniesieniem dodatkowych kosztów z tytułu kary umownej.

Przykład:
Twoja dotychczasowa umowa jest umową na czas określony, np. na 36 miesięcy. Wypowiadając ją przed upływem 36 miesięcy nie dotrzymujesz warunków umowy. W takiej sytuacji, dotychczasowy sprzedawca będzie mógł nałożyć na ciebie karę umowną, jeśli umowa to przewiduje. Natomiast jeżeli w umowie nie przewidziano kar umownych za wcześniejsze rozwiązanie umowy, to nie musisz ich płacić, nawet jeśli sprzedawca tego zażąda.

Jeżeli nowo podpisana przez ciebie umowa nie jest umową kompleksową, a jedynie umową sprzedaży energii, a ty sam nie masz odrębnej umowy o świadczenie usług dystrybucji – musisz udać się do swojego Operatora Sieci Dystrybucyjnej także w celu zawarcia umowy o świadczenie usług dystrybucji.

Niezależnie od tego czy dostawa energii odbywała się dotychczas na podstawie umowy kompleksowej czy też na podstawie dwóch odrębnych umów (dystrybucji i sprzedaży), jeżeli nowo podpisana przez ciebie umowa nie jest umową kompleksową, a jedynie umową sprzedaży energii, o zmianie sprzedawcy musisz poinformować swojego Operatora Sieci Dystrybucyjnej.

Cała procedura zmiany sprzedawcy u Operatora Sieci Dystrybucyjnej może potrwać do 14 dni.

Pod koniec trwania dotychczasowej umowy dokonywany jest odczyt układu pomiarowego,
tj. licznika. Na podstawie jego wskazań dotychczasowy sprzedawca przekaże ci tzw. rozliczenie końcowe. W tym czasie może okazać się również, że koniecznym będzie dostosowanie układu pomiarowego do warunków nowej umowy. Pamiętaj, że koszty z tym związane ponosi właściciel układu pomiarowego (w przypadku gospodarstw domowych jest nim Operator Systemu Dystrybucyjnego).

Działając za pośrednictwem nowego sprzedawcy:

Zawierając umowę z nowym sprzedawcą energii, możesz udzielić mu pełnomocnictwa do przeprowadzenia w twoim imieniu procedury zmiany sprzedawcy. Procedura zmiany sprzedawcy, jaka ma miejsce u Operatora Sieci Dystrybucyjnej powinna trwać nie dłużej niż 14 dni.

Nowy sprzedawca wypowie w twoim imieniu dotychczasową umowę. Pod koniec trwania dotychczasowej umowy jest dokonany będzie odczyt układu pomiarowego, tj. licznika. Na podstawie jego wskazań dotychczasowy sprzedawca przekaże ci tzw. rozliczenie końcowe.

Może okazać się, że konieczne będzie dostosowanie układu pomiarowego do warunków nowej umowy. Pamiętaj, że koszty z tym związane ponosi właściciel układu pomiarowego, którym w przypadku gospodarstw domowych jest Operator Systemu Dystrybucyjnego.

Schemat procedury kolejnej  zmiany sprzedawcy energii znajdziesz tutaj.

 

Podstawa prawna:
art. 4j ustawy Prawo energetyczne
§ 14 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu gazowego
§ 12 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego 


 

zamknij

Otrzymując fakturę za pobraną energię często zastanawiasz się czy widniejąca na niej kwota do zapłaty jest naliczona prawidłowo.

Sprawdź zatem, jakie wyróżniamy rodzaje faktur za energię oraz jakie opłaty składają się na ostateczną kwotę w nich wyrażoną.

 

Rodzaje opłat:

Opłaty za energię

cena energii (energia czynna) – opłata za zużytą energię wyrażona w zł/kWh, jej wysokość zatwierdzana jest przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki

pozostałe opłaty
– są to opłaty nie podlegające zatwierdzeniu przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, pojawiają się najczęściej jako opłata handlowa, abonamentowa czy też manipulacyjna

Opłaty za usługę dystrybucji

opłata abonamentowa – stała opłata wyrażona w zł/miesiąc, związana jest z kosztami uzasadnionymi ponoszonymi w związku z dokonywaniem odczytów wskazań układów pomiarowo-rozliczeniowych oraz ich kontrolą

opłata jakościowa
– związana jest z kosztami utrzymania właściwych parametrów energii; jest uzależniona od ilości kWh pobranej energii (zł/kWh)

opłata przejściowa
– stała opłata (zł/miesiąc) związana jest z kosztami likwidacji długoterminowych kontraktów, wobec gospodarstw domowych zależy od rocznego zużycia energii

opłata sieciowa/przesyłowa stała
– stała opłata (zł/miesiąc), związana jest ze stałymi kosztami utrzymania oraz funkcjonowania sieci dystrybucyjnych

opłata sieciowa/przesyłowa zmienna/czynna
– opłata związana z kosztami dystrybucji energii, jest ona uzależniona od ilości pobranej energii (zł/kWh)


Rodzaje faktur:

Faktura za świadczenie usług dystrybucyjnych – wystawiana jest na podstawie umowy o świadczenie usług dystrybucji zawartej z Operatorem Sieci Dystrybucyjnej. Opłaty za usługi dystrybucyjne obejmują: opłatę jakościową, opłatę przesyłową (sieciową) stałą, opłatę przesyłową (sieciową) czynną (zmienną), opłatę przejściową, opłatę abonamentową.

Faktura za sprzedaną energię – wystawiana jest na podstawie umowy sprzedaży energii elektrycznej lub gazu zawartej ze sprzedawcą energii. Opłaty za sprzedawaną energię, obejmują przede wszystkim opłatę za energię czynną oraz opłatę handlową (abonamentową). Na podstawie umowy sprzedawca może uwzględnić tutaj również inne opłaty za pozostałe świadczone przez siebie usługi oraz związane z tym koszty administracyjne.

Faktura za sprzedaną energię oraz świadczenie usług dystrybucyjnych – taka faktura może być wystawiona, tylko i wyłącznie, na podstawie umowy kompleksowej. Obejmuje ona opłaty zarówno za sprzedaż energii, jak również opłaty dystrybucyjne.

Każda z wyżej opisanych faktur może pojawić się w dwóch następujących postaciach:

Faktura szacunkowa (prognozowana) – wystawiana na podstawie przewidywanej (prognozowanej) wielkości zużycia energii. Jeżeli okres rozliczeniowy przyjęty w umowie jest dłuższy niż jeden miesiąc (np. odczyt licznika dokonywany jest raz na pół roku),  przedsiębiorstwo może w ramach umowy ustalić z odbiorcą system prognozowego rozliczania. Rozliczenia wystawione na podstawie takich szacunków muszą być weryfikowane rzeczywistym odczytem licznika, nie rzadziej jednak niż raz do roku.

Faktura rozliczeniowa – wystawiana na podstawie rzeczywistej wielkości zużycia energii w ustalonym w umowie okresie rozliczeniowym. Przedsiębiorstwo zobowiązane jest wystawić taką fakturę przynajmniej raz do roku.

Przykładową fakturę wraz z objaśnieniami znajdziesz tutaj.

 

Konieczność uiszczania opłat stałych

Pamiętaj!
nawet jeżeli nie pobierasz energii w danym okresie rozliczeniowym, w dalszym ciągu jesteś zobowiązany do ponoszenia stałych opłat, które są podstawą do wystawienia faktury.
 

 

Podstawa prawna:
art. 45a ustawy Prawo energetyczne
§ 14 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu gazowego
rozdział 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie szczegółowych zasad kształtowania i kalkulacji taryf oraz rozliczeń w obrocie energią elektryczną
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 17 września 2010 r. w sprawie szczegółowych zasad kształtowania i kalkulacji taryf oraz rozliczeń w obrocie paliwami gazowymi  

zamknij

Liczniki, czyli układy pomiarowo-rozliczeniowe będące zakończeniem sieci dystrybucyjnej, są miernikiem zużycia energii, dlatego odgrywają ważną rolę w realizacji zawartych umów. Sprawdź, jakie są twoje prawa i obowiązki w związku z korzystaniem z licznika. Dowiedz się również co zrobić, kiedy wskazania licznika są nieprawidłowe.

Rodzaje układów pomiarowo-rozliczeniowych

  • Licznik indukcyjny – jest to licznik bardzo starego typu, posiada aluminiową tarczę, która porusza się pod wpływem pola magnetycznego wytwarzanego przez dwie cewki.  Szybkość poruszania się tarczy zależy od ilości zużywanej energii.  Na podstawie liczby obrotów tarczy oblicza się zużycie energii w kWh. Pomiar dokonywany jest przez pracownika Operatora Systemu Dystrybucyjnego bądź samego odbiorcę.
  • Licznik elektroniczny (cyfrowy) – posiada wbudowany ekran ciekłokrystaliczny, który wyświetla dane pomiarowe. Licznik składa się z tzw. układów scalonych generujących pod wpływem poboru energii impulsy, które następnie przeliczane są na kWh. Urządzenie jest dokładniejsze i dosyć proste w użyciu, co więcej umożliwia dokonanie zdalnego odczytu.
  • Licznik inteligentny – jest to licznik nowej generacji przetwarzający znacznie większą ilość danych niż liczniki tradycyjne. Urządzenie umożliwia bieżące i zdalne dokonywanie odczytów, co więcej pozwala na natychmiastowe informowanie przedsiębiorstw energetycznych o ewentualnych awariach podczas dostawy energii.

Poszczególne liczniki dzieli się również ze względu na:

  • taryfę, z której korzysta odbiorca: liczniki jednotaryfowe i dwutaryfowe
  • typ instalacji elektrycznej odbiorcy: liczniki jednofazowe i trójfazowe

Odpowiedzialność za stan techniczny licznika

Urządzenia pomiarowe stanowią własność Operatora Sieci Dystrybucyjnej, niemniej ze względu na fakt użytkowania ich przez osoby trzecie, tj. odbiorców energii, o tym kto ponosi odpowiedzialność za stan licznika może decydować umowa zawarta z przedsiębiorstwem energetycznym, w szczególności umowa o przyłączenie do sieci.

Mieszkańcy budynków, również tych wielolokalowych, zobowiązani są zapewnić ochronę przed uszkodzeniem instalacji i urządzeń w czasie ich użytkowania, w szczególności:

  1. utrzymywać właściwe warunki użytkowania urządzeń pomiarowych oraz niezwłoczne informować dostawcy energii o ich uszkodzeniu,
  2. utrzymywać właściwy stan techniczny urządzeń elektrycznych i instalacji w użytkowanym lokalu,
  3. informować właściciela budynku w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości funkcjonowania instalacji i urządzeń elektrycznych w pomieszczeniach przeznaczonych do wspólnego użytkowania mieszkańców.

Wadliwie działający licznik

Jak każde inne urządzenie licznik może ulec awarii, która może mieć nie tylko wpływ na twoje bezpieczeństwo, ale również na zafałszowanie dokonywanych pomiarów.

Jeżeli masz wątpliwości co do poprawnego funkcjonowania licznika, pamiętaj, nie wolno ci go samodzielnie sprawdzać! Wątpliwości należy niezwłocznie zgłosić swojemu sprzedawcy (dot. umów kompleksowych), bądź dystrybutorowi - najlepiej zgodnie z wytycznymi zawartymi w twojej umowie.

W przypadku nagłej awarii niosącej ze sobą niebezpieczeństwo możesz zadzwonić na numer 991 albo zadzwonić na numer pogotowia energetycznego wskazany przez twojego sprzedawcę lub dystrybutora np. w umowie, na fakturze.

Zawsze przysługuje ci przy tym prawo do złożenia wniosku z prośbą o kontrolę licznika. Dystrybutor ma obowiązek dokonać weryfikacji stanu wskazanego urządzenia w terminie nie późniejszym niż 14 dni. Możesz zażądać również laboratoryjnego sprawdzenia stanu technicznego takiego licznika. Jeżeli badanie takie będzie dla ciebie niesatysfakcjonujące, w terminie 30 dni od dnia otrzymania jego wyników możesz złożyć kolejny wniosek o wykonanie badań, ale we wskazanym przez ciebie laboratorium. Pamiętaj jednak, że za każde badanie, które nie potwierdzi twoich zarzutów przedsiębiorca może obciążyć ciebie jego kosztami.

Kontrole liczników paliw gazowych i energii elektrycznej

Układy pomiarowe mogą być kontrolowane nie tylko na twój wniosek, ale również z inicjatywy dystrybutora energii będącego właścicielem tych urządzeń.

Przedmiotowe kontrole przeprowadzane są w celu sprawdzenia prawidłowości w działaniu
i eksploatacji urządzeń pomiarowych, ustalenia, czy miało miejsce nielegalne pobieranie energii oraz w celu zweryfikowania czy dotrzymywane są warunki zawartej umowy.

Kontrola może być dokonana tylko i wyłącznie:

  • w obecności odbiorcy bądź osób przez odbiorcę upoważnionych,
  • przez upoważnionych przedstawicieli przedsiębiorstwa energetycznego (zespół kontrolny powinien liczyć co najmniej dwie osoby),
  • po okazaniu przez kontrolujących po okazaniu legitymacji oraz pisemnego upoważnienia do kontroli,
  • w dniach i godzinach pracy, a w przypadku lokali mieszkalnych w godzinach od 7.00 do 20.00.

Pamiętaj! W ramach kontroli jesteś zobowiązany do zapewnienia kontrolerom dostępu do urządzeń oraz wglądu do materiałów i dokumentów związanych z kontrolą. Powinieneś również udzielać im niezbędnych wyjaśnień.

Osoby kontrolujące nie tylko mają prawo do przeprowadzania oględzin oraz sprawdzania układów pomiarowych, ale również do wglądu do materiałów i dokumentów związanych z kontrolą. Mogą one również przeprowadzać przeglądy techniczne, dokonać pomiarów i napraw, bądź też dokonać innych prac na urządzeniach będących własnością przedsiębiorstwa energetycznego.

Po przeprowadzonej kontroli zostaniesz poinformowany o poczynionych ustaleniach.  Sporządza się następnie protokół kontroli, który powinien być potem podpisany przez ciebie/osobę upoważnioną oraz kontrolerów. Jeden egzemplarz protokołu jest dla ciebie.

Jeżeli w trakcie kontroli zostaną stwierdzone nieprawidłowości, przedsiębiorstwo energetyczne w terminie kolejnych 14 dni poinformuje cię na piśmie o terminie oraz sposobie ich usunięcia.

Jeżeli nie zgadzasz się z treścią protokołu - masz prawo odmówić jego podpisania.  W takiej sytuacji, najpóźniej w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania, powinieneś złożyć na piśmie wyjaśnienia zawierające powody twojej odmowy.

Jeżeli twoje wyjaśnienia nie zostaną jednak uwzględnione przez dystrybutora postaraj się przedstawić dowody potwierdzające twoje stanowisko.

Przykład:
Podczas kontroli stwierdzono, że twój licznik jest bardzo porysowany, co może świadczyć o celowej ingerencji w jego strukturę. Posądzono cię przy tym o nielegalny pobór energii. Masz prawo wówczas zażądać przeprowadzenia badania laboratoryjnego licznika, jeżeli przedsiębiorstwo energetyczne jeszcze tego nie dokonało. Jeżeli wyniki ekspertyzy potwierdzą, że licznik pomimo rys działał prawidłowo – przedsiębiorstwo nie może zarzucić ci nielegalnego poboru energii.

 

Podstawa prawna:
§ 8, § 43 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu gazowego
§ 8, § 43 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego
§ 16 ust. 1 pkt. 1, § 18 ust 2 pkt 3, 4, 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 11 sierpnia 2000 r. w sprawie przeprowadzania kontroli przez przedsiębiorstwa energetyczne  

zamknij

Każdy z nas zobowiązany jest do opłacania  otrzymanych faktur za energię w wyznaczonym terminie. Niestety zdarzają się sytuacje, w których spóźniasz się z opłatą. Przedsiębiorstwo energetyczne ma prawo wówczas naliczyć ci odsetki za opóźnienie. Co się stanie jednak, kiedy rachunków nie opłacisz w ogóle? Sprawdź, jakie konsekwencje może nieść ze sobą takie zaniechanie.

Przerwanie dostawy energii

W sytuacji, gdy zwlekasz co najmniej 30 dni z płatnością, przedsiębiorstwo energetyczne ma obowiązek powiadomienia cię na piśmie o zamiarze wstrzymania dostarczania energii. Dostawy energii mogą być wstrzymane a licznik zablokowany, jeżeli nie uregulujesz zaległości w terminie 14 dni od dnia doręczenia powiadomienia.

Wznowienie dostaw energii powinno nastąpić w ciągu 48 godzin po uregulowaniu zaległości. Przedsiębiorstwo energetyczne może również na podstawie taryfy usług dystrybucyjnych  obciążyć cię dodatkową opłatą za wznowienie dostaw energii.

Wypowiedzenie umowy

Jeśli nagminnie nie płacisz za zużytą energię elektryczną lub gaz, przedsiębiorstwo energetyczne  może nie tylko przerwać dostawę, ale również wypowiedzieć ci umowę. Po złożeniu pisemnego wypowiedzenia umowy i upłynięciu okresu wypowiedzenia, przedsiębiorca dokona demontażu urządzenia pomiarowo-rozliczeniowego, a następnie wystawi fakturę końcową. Rozwiązanie umowy nie oznacza, że przedsiębiorstwo zrezygnowało ze swoich roszczeń. Pamiętaj, że wszelkie zaległości w płatnościach mogą być dochodzone przez przedsiębiorstwa na drodze postępowania sądowego.

 

Podstawa prawna:
art. 6b ustawy Prawo energetyczne
art. 481 Kodeksu cywilnego 

zamknij

Umowy obejmujące świadczenia usług energetycznych mogą zostać rozwiązane. Jeżeli zastanawiasz się nad rozwiązaniem takiej umowy, sprawdź w pierwszej kolejności postanowienia umowy określające warunki jej wypowiedzenia, a następnie postępuj zgodnie z tymi postanowieniami.

Zwróć uwagę na formę wypowiedzenia (czy musi być na piśmie) i jego okres.  W sytuacji, gdy okres wypowiedzenia nie został wskazany w umowie, biegnie on od chwili złożenia wypowiedzenia aż do końca miesiąca kalendarzowego, w którym złożono wypowiedzenie oraz końca miesiąca następnego.

Przykład:
Złożyłeś wypowiedzenie umowy w dniu 13 maja, twoja umowa nie określa jednak, jaki obowiązuje cię okres wypowiedzenia. Oznacza to, że umowa trwać będzie aż do końca czerwca.

Składając wypowiedzenie umowy, pamiętaj o podaniu swoich dokładnych danych, informacji dotyczących zawartej umowy oraz wskazania punktu odbioru. Pamiętaj, że takie oświadczenia ze względów dowodowych najlepiej jest składać na piśmie za potwierdzeniem odbioru.

Jeśli postanowiłeś po raz kolejny zmienić sprzedawcę energii elektrycznej lub gazu sprawdź czy wypowiedzenie dotychczasowej umowy nie będzie związane z poniesieniem dodatkowych kosztów z tytułu kary umownej.

Jeżeli twoja umowa jest umową na czas określony np. na 36 miesięcy, a taki okres jeszcze nie upłynął, nagłe wypowiedzenie tej umowy będzie poczytane za jej przedwczesne rozwiązanie. W takiej sytuacji dotychczasowy sprzedawca na podstawie umownych postanowień będzie mógł wystawić stosowną notę obciążeniową. Jeżeli  zmieniasz miejsce zamieszkania, możesz przepisać swoją umowę na kolejnego właściciela / lokatora. Wówczas, oprócz umowy cesji, powinieneś zadbać o spisanie protokołu zdawczoodbiorczego licznika uwzględniającego przede wszystkim aktualny stan licznika. Na podstawie takiego odczytu sprzedawca sporządzi tzw. rozliczenie końcowe. Takie rozwiązanie zapewni sprzedawcy ciągłość bieżącej umowy i pozwoli ci uniknąć kary umownej, jeżeli masz umowę na czas określony.

Jeżeli jednak nie jesteś w stanie przepisać licznika na inną osobę, musisz wypowiedzieć umowę w trybie określonym w umowie. Pamiętaj, że rozwiązanie umowy przed upływem okresu, na jaki została zawarta może być związane z nałożeniem noty obciążeniowej (tzw. kary umownej).

Po upływie okresu wypowiedzenia umowa ulegnie rozwiązaniu. W takiej sytuacji masz obowiązek udostępnić lokal w celu dokonania demontażu licznika. Na podstawie dokonanego wówczas odczytu sprzedawca sporządzi tzw. rozliczenie końcowe.

 

Podstawa prawna:
art. 4j ustawy Prawo energetyczne

 

zamknij

Zdarzają się sytuacje, w których odbiorcy usług dokonują poboru energii w sposób sprzeczny
z zawartą umową lub nawet bez jej zawarcia.  Mamy wówczas do czynienia z nielegalnym poborem energii. Pamiętaj, że jest to zachowanie sprzeczne z przepisami prawa i może ono nieść ze sobą konsekwencje nie tylko natury cywilnoprawnej, ale również karne.

Nielegalnym poborem energii nazywamy pobieranie energii elektrycznej lub gazu:

  • bez zawarcia umowy albo
  • z całkowitym lub częściowym pominięciem układu pomiarowo-rozliczeniowego lub też
  • poprzez ingerencję w układ pomiarowo-rozliczeniowy, mającą wpływ na zafałszowanie pomiarów dokonywanych przez ten układ.

Zaznaczyć trzeba przy tym jednak,  że o nielegalnym poborze energii mówić można jedynie w sytuacji, gdy taka energia faktycznie została pobrana. Oznacza to, że nawet jeżeli została stwierdzona ingerencja w układ (np. nieświadome, nieumyślne usunięcie uszczelki), ale nie doszło do zafałszowania pomiarów – nie możemy mówić wówczas o nielegalnym poborze energii.

Jeżeli jednak rzeczywiście doszło do nielegalnego poboru energii, należy pamiętać, że:

  • kradzież energii traktowana jest jako przestępstwo przeciwko mieniu i zagrożone jest karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5, a w wypadku mniejszej wagi sprawca podlega karze grzywny, karze ograniczenia wolności bądź pozbawienia wolności do roku,
  • przedsiębiorstwo energetyczne może wstrzymać dostawę energii,
  • przedsiębiorstwo energetyczne może obciążyć cię opłatami na podstawie ogólnych zasad odszkodowania lub ryczałtowymi opłatami wynikającymi z przyjętych taryf – nieuregulowanie niniejszej opłaty może być przesłanką do wstrzymania dostawy energii.

 

Podstawa prawna:
art. 3 pkt. 18, art. 6 i 57 ustawy Prawo energetyczne
art. 278 Kodeksu karnego